Cultura contemporánea y ruralidad

Erro ibaiaren ertzean dago, enklabe estrategiko batean. Pirinioen eta lautadaren arteko topagunea izan zen hiria mendetan zehar. Hortik dator azokaren garrantzia, baita herriaren ondare materialaren aberastasuna ere. Iruñetik hurbil egonik, 20 kilometrora, herriaren esentziari eta populazio egonkor samarrari eusten die. Herri aktiboa da Urrotz. Izan ere, kultura-ekimenek bertako 370 biztanleetako asko engaiatzen dituzte.

Urrotz

 

PATXI BURILLO

Arkitektoa Nafarroako Unibertsitateko Arkitektura Eskolan, egonaldia egin zuen Università degli studi di Firenze unibertsitatean, eta Sorkuntza graduondokoa (Zinearen ikerketa eta praktika esperimentala) ikasi zuen, Elías Querejeta Zine Eskolan. 2020an, O Arquitectura sortu zuen, Javier Sáez eta Ignacio Ruiz de Erenchunekin batera, eta Arquitectura Filmada ere, eta zenbait zinema-proiektu propio garatu zituen. Argileak bere lehen film laburra 2022an estreinatu zuten, Punto de Vista Jaialdian. Urte horretako urtarriletik aurrera, Nafarroako Ateneoko zinematografiako kidea da.

ESKU-HARTZE ARTISTIKOA: Ehun urteetako zinema

Urrotz paradigma-aldaketa bizitzen ari da: bere historia ganaduari eta nekazaritzari oso lotuta egon da eta orain, aldiz, hiri-izaera hartzen ari da, Iruñearekiko duen kokapena dela eta, eta oso kontu logikoa da hori. Prozesu horretan, ordea, landarekin zuzenean edo zeharka lotutako historia, istorio eta jakintza asko eta asko galtzen hasi dira.

Posible al da landari buruzko film bat egitea, haren denborazkotasun eta esentziara, prozesu eta historia zein istorioetara hurbil daitekeena? Zinemaren eta Ogawa Shinsuke zuzendari japoniarraren kontzeptuen eskutik, film kolektibo bat egitea proposatzen da, erein eta jaso daitekeen uzta-film bat, hau da, pentsatua, filmatua, editatua eta proiektatua, izaera ziklikoko transfigurazio-prozesu batean. Prozesu horrek, Japoniako zinemagilearen omenez, ehun urteetako zinema izena izango du.

July 23, 2022

Urrotz / 2022.06.30

Urrotzera joan naiz berriz, aurreikusitako ordua baino lehen, bere txokoak ezagutzen jarraitzera. Frontoia alde batera utzi eta jaisten jarraitu dut, ibaira berriro iritsi arte; handik, herria inguratu dut behe-behetik.

Gero, arratsaldean, lehen orduan, plazako txoko batean elkartu gara, haize bortitz batetik babesteko; egun eguzkitsua dugu harrezkero. César, Angel, bi Idoiak eta Natxo etorri dira. Zineaz, artxibo zinematografikoaz edo film bat filmatzeko prozesuaz hitz egin dugu luzaroan. Esan dugu polita izango litzatekeela film bateratu bat filmatzea, eta Ogawari, nekazaritza-zinemari eta transfigurazioari buruz hitz egin diet. Erabaki dugu laboreen antzeko bizi-zikloa izan dezakeen zinema-pieza batean lan egitea: ereindako eta uztatutako zinema bat, pentsatzen, filmatzen, editatzen eta proiektatzen dena, handik gutxira beste ziklo bat hasteko. Filmatzeko edo kamera bat hartzeko beldurra edo erreparoa uxatzeko jarduerak egiteari buruz aritu gara, kamera bat edo zinema zer den pentsatu gabe aritzeko jarduerak. Prozesuei buruzko film bat landu nahi dugu, landaz eta galtzeko zorian dauden ezagutzez hitz egiten diguten esku edo tresnei buruzko bat.

19:00etan, Joserekin elkartu naiz. Urrozko ondareari buruzko taldeko lehendakaria da. Herrian barna ibili gara, eta istorioak kontatu dizkit, letra larriz eta letra txikiz idatziak. Herriko leku garrantzitsuenak bisitatu ditugu, eta esan dit Nafarroako Zuria Urrotzen egon zela eta agian harresi bat zegoela herrian. Ermitara iritsi, eta Luz eta Miguel ezagutzea iradoki dit. Plazara itzuli, eta agur esan diogu elkarri; prozesu bat hasi dudalakoan alde egin dut herritik.

Patxi Burillo

Jarrai gaitzazu gure blogan...